In tandplak zitten bacteriën die suikers kunnen omzetten in zuren.  Die zuren komen in contact met de tand en zullen het oppervlak van de tand aantasten en oplossen. Als dit te lang duurt en te vaak gebeurt, ontstaat er een gaatje in de glazuurlaag. Dat noemen we cariës. Dit proces kan verder evolueren en de tand ook dieper aantasten. Dan wordt het tandbeen of dentine geraakt en is er op termijn ook schade mogelijk aan het tandmerg of de pulpa. 

Raadpleeg regelmatig je tandarts.

Waarom krijg je gaatjes?

Bepaalde bacteriën in de tandplaque vormen uit de suikers die in je voeding zitten zuren. Deze zuren tasten het oppervlak van het tandglazuur aan en later ook het onderliggende dentine.?Bij veelvuldig gebruik van suiker en een slechte mondhygiëne kan daardoor een gaatje ontstaan.?De grootste kans op gaatjes heb je in de groeven van de kiezen, tussen de tanden en kiezen in en net boven het tandvlees.?Wanneer gaatjes niet tijdig wordt behandeld, kunnen ze kiespijn en pulpaontsteking veroorzaken. Uiteindelijk kan je door gaatjes zelfs tanden verliezen. Wacht dus niet te lang als je een gaatje voelt en ga bij je tandarts langs.

Hoe herken je gaatjes?

Zelf beginnende gaatjes vinden is quasi onmogelijk. In de groeven is een nauwkeurig onderzoek met goed licht en perslucht onmisbaar. Beginnende gaatjes tussen de tanden kan meestal enkel via een rontgenopname opgespoord worden. Vaak nemen tandartsen bite-wing opnames van de linkse en rechtse mondhelft precies om beginnende gaatjes tussen de kiezen vroeg te ontdekken. Regelmatig tandartsbezoek is dus een must

Wat is cariës?

Cariës of gaatjes is een ziekte van de harde tandstructuur. Zowel het glazuur, het dentine als het wortelcement worden tijdens het carieuze proces afgebroken.
Het wordt veroorzaakt door de omzetting van suikers naar zuren door bacteriën.
Twee groepen bacteriën zijn verantwoordelijk voor cariës: streptococcus mutans en lactobacillus.

Hoe ziet cariës er uit?

Cariës in soms snel evoluerend, soms ook traag evoluerend. Het kan zich op verschillende manieren uiten.
In het begin ziet het er als een kleine melkwitte plek uit. We noemen dit een white spot. Langzaam gaat de ontkalking verder met het ontstaan van een echt gaatje tot en met grote tanddestructie.

Hoe ontstaat cariës?

Cariës ontstaat door demineralisatie van de harde tandstructuren. Dit gebeurd door de inwerking van zuren om de calciumfosfaatkristallen van de tand. Tanden zijn constant aan het demineraliseren en hermineraliseren. Iedere maaltijd of suikerconsumptie veroorzaakt onmiddellijk in de mond de vorming van zuren. We noemen dit een zuurstoot. De zuurtegraad of ph waarde daalt tot onder de 5.5 en de demineralisatie begint. Door de bufferende werking van het speeksel verdwijnt deze zuurstoot na ongeveer 15 minuten, voor zover er uiteraard niet opnieuw suiker in de mond terechtkomt. De tand begint aan hermineralisatie.
Als er een onevenwicht is tussen demineralisatie en hermineralisatie ontstaan white spots en later echte gaatjes.
White spots kunnen spontaan herstellen als het evenwicht tussen afbraak en opbouw hersteld wordt.

Hoe behandelen?

Beginnende cariës of white spots worden best eerst met aangepast voedingsadvies, fluor en of caseïnepreparaten behandeld.
Voor echte gaatjes bestaat momenteel alleen een conserverende behandeling. De letsels worden uitgeboord en hersteld met vullingen of kronen.
Het herstellen van grote hoeveelheden tandmateriaal met bijvoorbeeld stamceltherapie is momenteel nog niet mogelijk.

Hoe voorkomen?

Een gezond voedingspatroon en grondige dagelijkse tandhygiëne vormen de basis van de preventie van cariës